Suriye, Fransa, Katar ve Türkiye’den Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın katılımıyla Şam’da yapılan 4’lü Ortadoğu zirvesinde İran’ın nükleer programı öne çıktı. Fransa Cumhurbaşkanı Nicholas Sarkozy, İran’ın “nükleer silah geliştirme arayışının tehlikeli bir kumar” olduğunu söyleyerek, “İsrail bir gün İran’ı vurabilir” dedi. Suriye Devlet Başkanı Beşşar Esad ise İran’ın nükleer programıyla ilgili sorunun barışçıl yollardan çözülmesinden yana olduklarını belirtti.

Sarkozy, zirvenin ardından yaptığı açıklamada, “İran büyük risk alıyor. Bir sabah İsrail’in vurduğunu görebiliriz. Bunun yasal olup olmaması, akıllıca olup olmaması önemli değil. O anda ne yapacağız? Bir yıkım olacak. Bu yıkımdan kaçınmak zorundayız” diye konuştu. Fransa Cumhurbaşkanı, Esad’dan yakın müttefiki İran’la nükleer sorunun çözümü için yardım istediğini, Esad’ın da yardım sözü verdiğini bildirdi.

Esad ise Sarkozy ile İran konusunu ele aldıklarını ve sorunun barışçıl çözümünden yana olduklarını söyledi. Irak’taki duruma da değinen Suriye lideri, “Irak’ta istikrar, ülke içindeki grupların diyaloğuyla sağlanabilir. Suriye ve Türkiye bundan yana çaba sarf ediyor” diye konuştu.

Ortadoğu sorununun bütün dünyayı etkilediğini kaydeden Esad, “Bizim bir araya gelme nedenimiz istikrarın sağlanmasıdır. Fransa’nın Arap dünyası üzerinde etkileri var. Türkiye, İsrail ile dolaylı görüşmeleri gerçekleştiriyor. Barış ve istikrar için uluslararası destek gerekli” dedi.

İsrail’le Türkiye aracılığıyla yürüttükleri dolaylı görüşmelere değinen Esad, İsrail’le barış için hazırladıkları önerileri Türk görüşmecilere ilettiklerini ve İsrail’in cevabını beklediklerini de bildirdi. Esad 6 maddeden oluştuğunu söylediği önerilerin içeriğini açıklamadı.

‘Türkiye’ye minnettarız’

Sarkozy de Avrupa’nın İsrail ile Suriye arasındaki dolaylı müzakerelere arabuluculuk eden Türkiye’ye minnettar olduğunu söyledi. Fransa Cumhurbaşkanı, “Fransa, Türkiye’nin İsrail ile Suriye arasındaki dolaylı görüşmeler konusunda gösterdiği çabayı destekliyor. Türkler müthiş bir iş çıkardı. Bu, doğrudan müzakerelerle sonuçlanmalı” diye konuştu. Türkiye’nin nezaretinde yapılan Suriye-İsrail aracılı görüşmeleri geçen mayıs ayında başlamıştı. Görüşmelerdeki en önemli sorunu İsrail’in 1967’de işgal ettiği Golan Tepeleri’nden çekilmesinin şartları oluşturuyor.

Sarkozy, Esad’a, iki yıl önce Hamas tarafından kaçırılan İsrail askeri Gilad Şalit’e iletilmek üzere babası Noam Şalit’in yazdığı bir mektubu da iletti. Mektubun Katar Emiri eliyle Şam’da yaşayan Hamas lideri Halid Meşal’e ileteceği öğrenildi.